W skrócie

Zamek Biskupów Warmińskich w Lidzbarku Warmińskim to gotycka rezydencja zbudowana w latach 1350–1401, dziś oddział Muzeum Warmii i Mazur, zwany też Muzeum Warmińskim. Bilet normalny kosztuje 38 zł. We wtorki wystawy stałe są bezpłatne, ale wystawy czasowe już nie, a w poniedziałki zamek jest zamknięty. Na zwiedzanie trzeba zaplanować ok. 3 godzin, a najcenniejsze są krużganki z gotyckimi malowidłami.

Ile kosztuje wstęp?

Bilet normalny kosztuje 38 zł, ulgowy 25 zł. Cennik Muzeum Warmii i Mazur jest aktualny we wrześniu 2026 r.

Wtorek poleciłabym tym, którzy jadą na wystawy stałe. Kto przyjeżdża specjalnie na czasową, nie zaoszczędzi nic. Bilet rodzinny opłaca się już przy trzech osobach: 85 zł wobec 101 zł za dwa normalne i jeden ulgowy.

Zwiedzanie z przewodnikiem jest dostępne dla grup umówionych co najmniej 3 dni wcześniej, mailowo lub pod numerem 89 767 21 11. Ceny usługi przewodnickiej:

• po polsku: 90 zł do 10 osób, 120 zł powyżej
• w języku obcym: 180 zł do 10 osób, 240 zł powyżej
• poza godzinami otwarcia: bilet 60 zł, przewodnik od 200 zł

Od wtorku do niedzieli czynna jest też wypożyczalnia strojów historycznych (15 zł), m.in. biskupa, Mikołaja Kopernika i Napoleona. W kostiumach można robić zdjęcia w krużgankach i salach przyziemia.

Kiedy zamek jest otwarty?

Zamek jest zamknięty tylko w poniedziałki, bo muzeum ma wtedy dzień pracy wewnętrznej. Godziny są takie same przez cały rok, zarówno latem, jak i od 1 października do 30 kwietnia (stan ze strony muzeum z 23 lutego 2026 r.).

• wtorek i czwartek: 11:00–19:00, kasa do 18:30
• środa, piątek, sobota, niedziela: 9:00–17:00, kasa do 16:30
• poniedziałek: nieczynne

Ostatni zwiedzający wchodzą pół godziny przed zamknięciem.

Poza poniedziałkami muzeum zamyka się w niektóre święta. W 2026 r. są to m.in. Wszystkich Świętych, Święto Niepodległości, Wigilia, oba dni Bożego Narodzenia i Sylwester.

Adres: pl. Zamkowy 1, 11-100 Lidzbark Warmiński, tel. 89 767 21 11.

Ile trwa zwiedzanie?

Na całość trzeba zarezerwować ok. 3 godzin, a 3–4 godziny, gdy do programu wchodzą jeszcze wieża i ogrody. W dni zamykane o 17:00 oznacza to wejście najpóźniej około 14:00. Gdy jest tylko godzina, zaczęłabym od krużganków i wielkiego refektarza, a podziemia zostawiłabym na następny raz.

Co zobaczyć w środku?

Najcenniejsze są krużganki z gotyckimi malowidłami i sale piętra reprezentacyjnego, a w salach działają wystawy Muzeum Warmii i Mazur. Zamek warto oglądać od dołu do góry, tak jak był urządzony. W piwnicach były magazyny i więzienie. Przyziemie zajmowały kuchnia w skrzydle zachodnim, browar i piekarnia w północnym, spiżarnie we wschodnim i zbrojownia w południowym (podział opisują Kroniki Dziejów). Biskupie komnaty i sale reprezentacyjne były wyżej.

• Piwnice: dwa poziomy, a w nich wystawa „Podziemia lidzbarskiego zamku: ścieżki archeologiczne”.
• Przyziemie: wystawa o sierocińcu Fundacji św. Józefa w zamku (1859–1932) i Gabinet Ignacego Krasickiego w skrzydle zachodnim.
• Uzbrojenie: wystawa uzbrojenia od XIV do XX wieku oraz siedem XVIII-wiecznych luf armatnich z herbem biskupa Stanisława Grabowskiego.
• Krużganki: dwukondygnacyjne, z czasów biskupa Henryka Sorboma. Malowidła na ścianach wywodzą się z kręgu dworu cesarskiego w Pradze.
• Kaplica zamkowa: gotyckie sklepienia i rokokowe wyposażenie z organami z fundacji biskupa Adama Stanisława Grabowskiego.
• Wielki refektarz: od lat 80. XX w. mieści wystawę „Sztuka gotycka w zbiorach MWiM”. Mały refektarz to letnia jadalnia biskupów.
• Kapitularz (Sala Obrad): pięcioprzęsłowe sklepienie gwiaździste i obraz Antona Hoffmana „Bitwa pod Heilsbergiem”.
• Wieża wysoka: w północno-wschodnim narożniku, u dołu czworoboczna, wyżej ośmioboczna. Wejście jest płatne osobno.

Poza gotykiem muzeum pokazuje wystawę „Imago. Malarstwo polskie XX/XXI wieku”.

Kto zbudował zamek i kto w nim mieszkał?

Zamek zbudowali biskupi warmińscy w latach 1350–1401 jako główną rezydencję i mieszkali w nim do 1795 r. Budowę rozpoczęto rok po przeniesieniu siedziby biskupów z Ornety do Lidzbarka. Zamek stoi w widłach Łyny i Symsarny, a jego plan wzorowano na krzyżackim domu konwentualnym. Od południa i wschodu osłaniały go dwie fosy, a razem z przedzamczami otaczały go mury obwodowe.

Po pożarze w 1442 r. narożniki dostały wieżyczki na konsolach, które ostateczny kształt uzyskały za biskupa Łukasza Watzenrodego. Od pokoju toruńskiego w 1466 r. Warmia, czyli dominium biskupie, pozostawała pod opieką Rzeczypospolitej aż do rozbiorów.

Zamek wpisano do rejestru zabytków w 1953 r. pod numerem A-51. W 2018 r. prezydent RP uznał go za Pomnik Historii. To jeden z najlepiej zachowanych gotyckich zamków ceglanych w Polsce. Gotyk w naszym mieście opisaliśmy w tekście o gotyckich zabytkach Bartoszyc.

Kopernik na zamku

Mikołaj Kopernik mieszkał tu u boku swojego wuja, biskupa Łukasza Watzenrodego. Na zamku powstał Komentarzyk, czyli zarys teorii heliocentrycznej. Pobyt przypada na lata 1503–1510, jak podaje przewodnik Mazury Travel.

Dlaczego mówi się „zamek Krasickich”?

Bo zamek był rezydencją urzędu, a nie rodową siedzibą: nigdy nie należał do rodu Krasickich. Ignacy Krasicki objął biskupstwo w 1766 r., rok później zamieszkał w Lidzbarku i został tu do 1795 r. Zamknął poczet polskich biskupów Warmii po pierwszym rozbiorze. Wcześniej mieszkali tu także Jan Dantyszek, Stanisław Hozjusz i Marcin Kromer.

Jak dojechać z Bartoszyc i gdzie zaparkować?

Z Bartoszyc można jechać autobusem albo samochodem. Rozkład opisaliśmy w tekście o busach z Bartoszyc do Lidzbarka, a drogę w tekście o trasie do Lidzbarka Warmińskiego. Kto jedzie autem, nie zapłaci za postój: według przewodnika Mazury Travel parking jest bezpłatny.

Hotel i restauracja na przedzamczu

Na przedzamczu działa Hotel Krasicki, a w jego gotyckich podziemiach restauracja Alegoria przy pl. Zamkowym 1/7. Restauracja ma dwie sale i scenę, a według Urzędu Miasta z 2025 r. mieści do 170 osób.

Co obejrzeć po wyjściu z zamku?

Po wyjściu z zamku warto zobaczyć Oranżerię, Wysoką Bramę i kolegiatę, a pełną listę atrakcji miasta opisaliśmy w tekście o atrakcjach Lidzbarka Warmińskiego. Jeśli dopiero wybierasz cel wyjazdu, porównanie znajdziesz w artykule Bartoszyce czy Lidzbark na weekend. Na popołudnie po muzeum zostają jeszcze termy w Lidzbarku Warmińskim.

The post Zamek w Lidzbarku Warmińskim: zwiedzanie, bilety, godziny i historia first appeared on Nad Łyną.

Sedno

Kostkę batata 2-3 cm gotuje się 10-20 minut, a całe bataty 25-40 minut, licząc od zagotowania wody. O czasie decyduje grubość kawałka i obecność skórki, nie odmiana. Bataty są gotowe, gdy nóż wchodzi do środka najgrubszego kawałka bez oporu.

• Jak: całe wkładaj do zimnej wody, kostkę do wrzątku.
• Liczby: 1 łyżeczka soli na 1 kg batatów.
• Uwaga: przegotowane bataty robią się wodniste, sprawdzaj wcześnie.

Ile gotować bataty w całości, w połówkach i w kostce?

Czas zależy od kształtu kawałków. Liczysz go od zagotowania wody, a przy wrzuceniu do wrzątku od ponownego zawrzenia.

Duży batat przekrojony na 2-3 części ugotuje się szybciej niż w całości, a jeden duży batat w skórce, dłuższy niż 15 cm, potrzebuje 35-40 minut.

Od czego zależy czas gotowania?

Od wielkości i równości kawałków, od skórki i od temperatury wody na starcie. Kolor miąższu czasu nie zmienia. Rozrzut w tabeli bierze się głównie stąd, że kostka „2-3 cm” bywa w praktyce różna, dlatego krój na równe kawałki.

Wybieraj bataty jędrne, bez miękkich miejsc, pleśni i kiełków, możliwie podobnej wielkości. Do gotowania w całości najlepiej nadają się małe i średnie.

Zimna woda czy wrzątek, z solą czy bez?

Całe bataty zaczynaj od zimnej wody, kostkę wrzucaj do wrzątku. Zimny start daje równe ugotowanie, wrzątek ogranicza straty wartości odżywczych, ale przy dużych kawałkach grozi surowym środkiem. Jeśli w garnku ląduje jedno i drugie, kroję wszystko na równo, bo inaczej któreś wyjdzie źle.

1. Odmierz tyle wody, żeby przykrywała bataty o 2,5-5 cm, a garnek wypełnij nie wyżej niż do ¾.
2. Posól wodę: 1 łyżeczka soli na 1 kg batatów.
3. Całe bataty zalej zimną wodą. Do kostki najpierw zagotuj wodę i dopiero wtedy ją wrzuć.
4. Przykryj garnek do zagotowania (przy kostce do ponownego zawrzenia), potem zdejmij pokrywkę, bo pod nią bataty łatwiej się rozpadają.
5. Zmniejsz ogień do delikatnego bulgotania i licz czas z tabeli.

Obierać bataty przed gotowaniem czy po?

To zależy od dania. Skórka chroni miąższ przed nasiąkaniem wodą i pomaga zachować kształt, a po ugotowaniu w osolonej wodzie schodzi łatwo. Bataty w mundurkach zachowują też więcej składników odżywczych niż obrane.

Zostaw skórkę, gdy:

• gotujesz bataty w całości lub w połówkach,
• robisz sałatkę z kawałkami, które mają trzymać formę.

Obierz przed gotowaniem, gdy:

• robisz puree,
• przygotowujesz krem albo farsz.

Jak sprawdzić, czy bataty są ugotowane?

Nóż albo patyczek do szaszłyków ma wejść do środka najgrubszego kawałka bez oporu. Przy kostce 2-3 cm zacznij sprawdzać od 8. minuty, przy drobnej kostce już po 5. Nie czekaj do końca czasu z tabeli.

• Wyjmij mniejsze kawałki, które już zmiękły, a większe gotuj dalej.
• Odcedź na durszlaku i zostaw na chwilę, żeby woda odparowała z powierzchni.

Dlaczego bataty wychodzą wodniste albo się rozpadają?

Przegotowane bataty robią się wodniste i kruche, a gotowanie „na oko” kończy się papką. Najczęstsze przyczyny to:

• zbyt długie gotowanie,
• nierówne kawałki, bo drobne rozpadają się, zanim duże zmiękną,
• intensywne wrzenie zamiast delikatnego bulgotania.

Kawałki bez skórki nasiąkają wodą szybciej. Po udanym teście odcedzam od razu, bo minuta za dużo przy kostce robi różnicę.

Ile gotować bataty na puree?

Na puree obrane kawałki gotuj ok. 20 minut, aż rozpadną się pod widelcem. W tym wariancie zaczynasz od zimnej, osolonej wody.

Na puree z 2 dużych batatów potrzebujesz:

• 1 łyżki masła,
• soli i pieprzu,
• gałki muszkatołowej.

1. Obierz bataty, pokrój w kawałki, zalej zimną osoloną wodą i gotuj do miękkości.
2. Odcedź i ugnieć tłuczkiem z masłem, dopraw pieprzem oraz gałką muszkatołową.

Pomarańczowe odmiany są po ugotowaniu wilgotne i gładkie, więc na puree nadają się najlepiej. Część fioletowych jest bardziej sucha. Obrane bataty gotuj od razu.

Co zrobić z ugotowanymi batatami?

Bataty do sałatki schłodź od razu, a resztki trzymaj w lodówce 3-4 dni (ilegotowac.pl). Opłaca się ugotować więcej, niż potrzeba na jeden obiad.

Do schłodzenia przelej odcedzone bataty zimną wodą albo zanurz je w misce z wodą i lodem. Resztki z kolejnego dnia zmiksuj na zupę krem na cały garnek.

Czy bataty gotuje się tak jak ziemniaki?

Tak, technika jest ta sama: osolona woda, równe kawałki, test widelcem. Solisz tak samo, ale bataty miękną szybciej i łatwiej je przegotować. Gdy gotujesz oba warzywa na jeden obiad, porównaj czasy w poradniku o gotowaniu ziemniaków i włóż bataty później.

Czy bataty można gotować na parze?

Tak, kawałki na sitku nad wrzątkiem, pod przykryciem, 10-25 minut od zagotowania, na małym ogniu. Soli daj mniej niż do wody: ½ łyżeczki na 1 kg. W parowarze zajmuje to 20-25 minut. Bataty nie nasiąkają wtedy wodą. Ile wody wlać i jaki sprzęt wystarczy, opisuje poradnik o gotowaniu na parze w domu.

Po co moczyć pokrojone bataty w wodzie?

Żeby nie ściemniały, gdy kroisz je wcześniej. Jeśli gotujesz je zaraz po obraniu, moczenie nie jest potrzebne.

egotuj.pl/techniki-kuchenne/go…

Zanim przeczytasz

Trasa z Płocka do Płońska prowadzi drogą wojewódzką przez Staroźreby do Góry, a stamtąd DK10. To 50 km i ok. 50 min autem. Z powrotem kalkulatory tras liczą kilka minut dłużej. Bez auta dojedziesz tylko z przesiadką.

Którędy jechać z Płocka do Płońska?

DW567 do Góry, potem DK10. Droga krajowa nr 10 zaczyna się na tej trasie dopiero w Górze. Z Płocka wyjeżdża się wojewódzką.

1. Z Płocka wyjedź DK60 i zjedź na DW567.
2. Jedź nią przez Nowe Boryszewo, Rogozino, Ślepkowo Szlacheckie, Ciółkowo, Woźniki-Paklewy, Opatówiec, Staroźreby i Worowice-Wyroby do Góry.
3. W Górze wjedź na DK10 i jedź dalej przez Krzywanice, Dzierzążnię, Gumowo, Siekluki, Ilino i Ilinko do Płońska.

Najważniejsze miejsce to skrzyżowanie w Górze, bo tam zmienia się numer drogi.

Ile jedzie się z Płocka do Płońska i z powrotem?

Według wyznacznika tras conadrogach.pl (2026) z powrotem jedzie się o 4 km i 6 min dłużej.

Wariant przez Drobin ma sens przy starcie z północnej części Płocka, w stronę Bielska. Wariant południowy kosztuje 14 min straty, ale przydaje się, gdy DK10 albo DW567 są zamknięte.

Jak wjechać do Płońska z DK10 i dalej na S7?

DK10 dochodzi do Płońska od zachodu, przez Ilino i Ilinko, omija centrum obwodnicą i kończy się w Siedlinie na węźle z S7. Cały przebieg opisuje wpis o drodze krajowej nr 10 przy Płońsku.

Kto jedzie dalej na Warszawę albo Gdańsk, nie musi wjeżdżać do miasta, bo zostaje na obwodnicy do węzła Siedlin. Kto ma sprawę w centrum, zjeżdża z DK10 do miasta. Dojazd z Warszawy i Gdańska opisuje wpis o trasach dojazdu do Płońska z Warszawy i Gdańska. Czas liczę do drzwi celu, nie do tablicy z nazwą miejscowości, bo przejazd przez miasto też trwa.

Czy z Płocka do Płońska jeździ autobus?

Nie bezpośrednio: przewoźnicy dalekobieżni nie mają kursu na tej trasie (checkmybus.pl, październik 2026), więc zostaje przesiadka.

Przewoźnik EWEL-BUS figuruje w e-podróżniku na tej relacji w obie strony, więc rozkład i miejsca odjazdu sprawdź przed wyjazdem. Dworzec Główny Autobusowy w Płocku mieści się przy ul. Dworcowej 46, a Dworzec Autobusowy w Płońsku przy ul. Warszawskiej 51.

Autem to 50 min, autobusem z przesiadką ponad 2,5 godz. Do jednodniowej sprawy w Płońsku wybierz więc auto.

Czy z Płocka do Płońska dojedzie się pociągiem?

Nie bezpośrednio, bo pociągu Płock–Płońsk nie ma (koleo.pl, październik 2026). Ze stacji Płońsk przy ul. Towarowej 7 jeżdżą pociągi Kolei Mazowieckich do Sierpca i Nasielska, w dzień powszedni 7 kursów w stronę Sierpca. Do Płocka dojedziesz więc z przesiadką, na przykład w Sierpcu. Rozkład odjazdów podają pociągi ze stacji Płońsk.

Ile fotoradarów jest na trasie z Płocka do Płońska?

Na najszybszym wariancie wyznacznik tras notuje 3 fotoradary i miejsca kontroli. Po drodze jest też 10 stacji paliw w stronę Płońska, a w stronę Płocka 9. Czasu z tabeli nie nadrobisz pośpiechem, bo prędkość jest tam kontrolowana.

Czy S10 skróci drogę z Płocka do Płońska?

Na razie nie. GDDKiA przygotowuje rozbudowę DK62 do drogi dwujezdniowej (komunikat z 22.05.2024), a S10 ma biec w sąsiedztwie Płocka i połączyć się z planowaną S50 w okolicach Nacpolska. Terminów budowy brak.

The post Z Płocka do Płońska: trasa DK10, czas jazdy i autobusy appeared first on Płońskie Sprawy.